Waginoza bakteryjna to jedno z najczęstszych zaburzeń mikrobioty pochwy, polegające na zachwianiu równowagi między naturalnie występującymi bakteriami. W prawidłowych warunkach dominują pałeczki kwasu mlekowego z rodzaju Lactobacillus, które odpowiadają za utrzymanie kwaśnego pH i ochronę przed drobnoustrojami chorobotwórczymi. W przebiegu waginozy bakteryjnej ich liczba ulega zmniejszeniu, a środowisko pochwy zostaje zdominowane przez bakterie beztlenowe, takie jak Gardnerella vaginalis czy Atopobium vaginae. Zaburzenie to może przebiegać bezobjawowo, jednak u części kobiet prowadzi do charakterystycznych dolegliwości, które wpływają na komfort życia oraz zdrowie intymne. Warto podkreślić, że waginoza bakteryjna nie jest klasyczną infekcją przenoszoną drogą płciową. Jednak pewne czynniki związane z aktywnością seksualną mogą zwiększać ryzyko jej wystąpienia. Z punktu widzenia profilaktyki i wsparcia terapii, coraz większe znaczenie przypisuje się odbudowie prawidłowej mikroflory oraz utrzymaniu właściwego środowiska pochwy. Może to mieć istotny wpływ na ograniczenie nawrotów i poprawę ogólnej kondycji organizmu.
Spis treści
Waginoza bakteryjna – przyczyny
W przebiegu waginozy bakteryjnej dochodzi do nadmiernego wzrostu populacji bakterii beztlenowych lub względnie beztlenowych, a zwłaszcza:
- Gardnerella vaginalis;
- Atopobium vaginae;
- Prevotella;
- Mycoplasma hominis.
Za zwiększone ryzyko wystąpienia bakteryjnej waginozy odpowiadają m.in.:
- promiskuityzm – podejmowanie przypadkowych kontaktów seksualnych z wieloma, często zmienianymi partnerami, bez więzi emocjonalnych;
- współwystępowanie chorób przenoszonych drogą płciową;
- wykonywanie irygacji pochwy często i bez konkretnej przyczyny;
- palenie papierosów;
- częsta lub przewlekła antybiotykoterapia.
Są to wszystkie przypadki, w przebiegu których miejsce ma zaburzenie mikroflory bakteryjnej pochwy i okolic intymnych. Schorzenie może wystąpić u kobiet w każdym wieku.
Waginoza bakteryjna – objawy
Warto podkreślić, że w zdecydowanej większości przypadków bakteryjna waginoza przebiega całkowicie bezobjawowo (nawet u blisko 70% kobiet). Wykrywana jest wówczas zupełnie przypadkowo, na przykład podczas rutynowych badań kontrolnych u ginekologa. Objawową bakteryjną waginozę rozpoznaje się w praktyce klinicznej po spełnieniu minimum 3 spośród 4 kryteriów Amsela obejmujących:
- Obecność rzadkiej, białawej, homogennej wydzieliny pochwowej.
- pH wydzieliny pochwowej powyżej 4,5.
- Obecność komórek typu clue cells w badaniu mikroskopowym.
- Obecność charakterystycznego rybiego zapachu po dodaniu 10% roztworu wodorotlenku potasu (KOH) do próbki wydzieliny z pochwy.
U lekarza pacjentki zazwyczaj skarżą się na nieprzyjemny zapach z pochwy pojawiający się po współżyciu lub krwawieniu miesiączkowym. Dłuższa lub często nawracająca obecność bakteryjnej waginozy klinicznie znacząco zwiększa ryzyko wystąpienia chorób przenoszonych drogą płciową, np. chlamydiozy, rzeżączki, rzęsistkowicy, zakażeń wirusem opryszczki pospolitej typu 2 (HSV-2), wirusem brodawczaka ludzkiego (HPV), ludzkim wirusem niedoboru odporności (HIV).
Waginoza bakteryjna – diagnostyka
Diagnostyka waginozy bakteryjnej opiera się głównie na objawach klinicznych i prostych badaniach wykonywanych w gabinecie ginekologa. Podstawą jest opisana wcześniej skala Amsela, choć niekiedy dodatkowo wykonać można badania laboratoryjne (ocena składu wydzieliny pochwy pod mikroskopem). Waginozę bakteryjną zawsze należy zróżnicować z grzybicą pochwy i rzęsistkowicą, które mogą dawać zbliżone objawy. Lekarzem pierwszego wyboru w diagnostyce wszystkich tych problemów będzie lekarz ginekolog.
Leczenie waginozy bakteryjnej
Współcześnie w protokołach medycznych nie ma wytycznych wskazujących na konieczność leczenia bezobjawowej infekcji u pacjentek niebędących w ciąży. Rekomenduje się jedynie modyfikację błędnych nawyków, stylu życia, świadome kontakty seksualne, dbanie o higienę osobistą za pomocą odpowiednio dobranych preparatów do higieny intymnej. Leczenie profesjonalne, farmakologiczne, rekomendowane jest przy objawowych postaciach waginozy bakteryjnej oraz u kobiet ciężarnych.
Wówczas w leczeniu bakteryjnej waginozy stosuje się metronidazol w formie doustnych lub dopochwowych formulacji bądź klindamycynę podawaną dopochwowo (zdecydowanie rzadziej rekomenduje się doustną postać tego antybiotyku). Jeśli wymienione antybiotyki są nieskuteczne lub bakterie wykształciły na nie lekooporność, można zastosować tynidazol oraz inne antybiotyki, ewentualnie chemioterapeutyki wykazujące właściwości bakteriobójcze i bakteriostatyczne.
Bio Acerola C - 100% naturalna witamina CAcerola od bioalgi to w pełni naturalny (organiczny) i bez żadnych dodatków produkt. Wytwarzany jest z owoców wiśni Acerola, na ściśle kontrolowanej, ekologicznej uprawie, z zachowaniem najwyższych standardów jakościowych.
Zobacz tutaj ...
Bibliografia
- Szczeklik A., Choroby wewnętrzne, Wydawnictwo Medycyna Rodzinna, Kraków 2006.
- Miotła P., Praktyczne aspekty leczenia bakteryjnej waginozy oraz zakażeń pochwy o nieznanej etiologii – rola terapii skojarzonej, Ginekologia po Dyplomie, 5/2022.
Zostaw komentarz