Kałamarnica

Kałamarnica (inaczej: kalmar) to szeroka grupa około 300 gatunków głowonogów zaliczanych do dziesięciornic, występujących głównie w wodach morskich (słonych). Można je spotkać w wodach na całym świecie. Są nie tylko ważnym elementem ekosystemów wodnych, wzbogacając środowisko naturalne i stanowiąc pożywienie dla innych zwierząt morskich, ale jednocześnie znajdują zastosowanie we współczesnej gastronomii, to jedne z chętniej spożywanych owoców morza. Cenione są za delikatne mięso, charakterystyczny smak oraz wysoką wartość odżywczą. Stanowią źródło pełnowartościowego białka, witamin z grupy B oraz wielu cennych składników mineralnych, dlatego coraz częściej pojawiają się w jadłospisie osób dbających o zdrową i zbilansowaną dietę.

Kałamarnica – charakterystyka

Kałamarnice to organizmy wodne charakteryzujące się specyficzną budową ciała. Mają obłe, torpedowate ciało, dziesięć ramion, z których dwa są wyraźnie dłuższe, kurczliwe, z przyssawkami otoczonymi chitynowym wałem lub uzbrojonymi w chitynowe haczyki. Samce mają jedno lub dwa ramiona przekształcone w hektokotylusy. Ich muszla zbudowana jest głównie z chityny, dzięki czemu jest cienka i elastyczna, zredukowana do płytki obrośniętej płaszczem. Kałamarnice są drapieżnikami. Polują na ryby, skorupiaki i inne małe organizmy wodne. Poruszają się, wyrzucając wodę przez syfon (napęd odrzutowy), dzięki czemu potrafią bardzo szybko zmieniać kierunek i prędkość, co ułatwia im polowanie i przeżycie. Kałamarnice mają bardzo duże oczy, a dzięki temu również dobry wzrok. Ich cechą wyróżniającą jest także zdolność do nagłej zmiany koloru, dzięki której mogą skuteczniej ukrywać się przed drapieżnikami. Mają znacznie wyższą inteligencję niż u wielu innych bezkręgowców.

Kałamarnice żyją wyłącznie w słonych wodach morskich. Spotkać je można w oceanach na całym świecie oraz w wielu morzach. Występują zarówno w wodach ciepłych, jak i zimnych. Preferują płytkie wody przy wybrzeżach, zatoki i szelfy kontynentalne, a także miejsca bogate w pokarm. Wyróżnia się także gatunki pelagiczne, żyjące z dala od lądów, a nawet w ciemnych głębinach, gdzie nie dociera światło słoneczne.

Nie należy mylić kałamarnic z ośmiornicami, choć pod wieloma względami obydwa organizmy są do siebie zbliżone. Kałamarnice mają 10 ramion, podczas gdy ośmiornice jedynie 8. Kałamarnice preferują życie w otwartym oceanie (życie „w toni wodnej”), są aktywnymi pływakami, zaś ośmiornice zdecydowanie wolą dno morskie, żyją w kryjówkach (np. skały, jaskinie). Różnice wynikają również z ich stylu życia. Kałamarnice polują w aktywności, podczas gdy ośmiornice z zasadzki.

Kałamarnica w diecie człowieka

Kałamarnice stanowią ważny element diety człowieka, wchodząc w skład lubianych i wartościowych odżywczo owoców morza. Są cenione za delikatne, lekko słodkawe mięso, wysoką zawartość pełnowartościowego białka oraz niską zawartość tłuszczu, dlatego poza alergią na owoce morza praktycznie nie ma przeciwwskazań do ich spożywania. Ostrożność powinny zachować jedynie osoby z chorobami tarczycy wymagającymi ograniczenia spożycia jodu, ponieważ kałamarnice chłoną składniki mineralne z wód, w których żyją. Są więc szczególnie bogate w jod, a poza tym również w:

• magnez;
• wapń;
• żelazo;
• mangan;
• cynk;
• selen;
• potas;
• miedź;
• i wiele innych minerałów.

Jeśli nie są smażone na głębokim tłuszczu, uznaje się je za niskokaloryczne. Kalmary charakteryzują się indeksem glikemicznym równym 0. Podobnie jak inne owoce morza i produkty białkowe, nie zawierają węglowodanów, przez co nie wywołują wyrzutów glukozy we krwi. Stanowią wartościowe uzupełnienie diety diabetyków, czyli osób chorujących na cukrzycę.

Kałamarnice spożywa się najczęściej jako składnik makaronów, paelli, jednogarnkowych dań z owocami morza. Są też idealną przekąską do wina oraz dodatkiem do sałatek śródziemnomorskich. Duszone lub smażone kawałki oraz smażone w panierce krążki z kałamarnic cieszą się ogromną popularnością na całym świecie. Najwięcej kałamarnic spożywa się we Włoszech, Hiszpanii, Grecji, Japonii, Korei i Chinach.

Spirulina + Żelazo - wsparcie energii i produkcji krwi
Połączenie spiruliny i organicznie związanego, naturalnie pozyskanego żelaza. Żelazo pomaga w prawidłowej produkcji czerwonych krwinek i hemoglobiny oraz przyczynia się do zmniejszenia uczucia zmęczenia i znużenia.
Zobacz tutaj ...

Bibliografia

1. Zdrojewska I., Lebiedzińska A., Szefer P., Wybrane owoce morza jako składnik diety o wysokiej wartości odżywczej, Roczniki PZH, 2/2005.
2. https://ncez.pzh.gov.pl/wp-content/uploads/2024/08/zalecenia_dietetycy_dieta-srodziemnomorska.pdf.