Matcha

Matcha to drobno zmielona zielona herbata w proszku, pochodząca z Japonii. W przeciwieństwie do zwykłej zielonej herbaty, nie zaparza się jedynie jej liści, spożywa się cały proszek rozprowadzony w wodzie, dzięki czemu dostarcza więcej składników zawartych w liściach. Ma charakterystyczny smak, który można albo kochać, albo nienawidzić. Przypomina nieco zboże z dodatkiem trawy, lecz przyjemnie rozprowadza się w ustach. Słynie głównie ze swoich walorów prozdrowotnych.

Co to jest matcha?

Matcha pozyskiwana jest z rośliny o nazwie Camellia sinensis. Gatunek ten pochodzi z obszarów południowo-wschodniej Azji, obejmujących Chiny, Indie oraz okoliczne regiony tropikalne i subtropikalne. W stanie naturalnym osiąga formę drzewa, jednak na plantacjach występuje głównie jako krzew. Popularnie znana jest jako herbata chińska. Camellia sinensis to wiecznie zielony krzew lub drzewo, osiągające w stanie naturalnym wysokość do 10 metrów, podczas gdy na plantacjach utrzymywany jest w formie krzewu dorastającego do 3 metrów. Herbata matcha, sproszkowana forma zielonej herbaty odmiany Tencha, jest jednym z najstarszych i najważniejszych napojów w kulturze japońskiej.
Ta unikalna herbata powstawała poprzez parowanie świeżo zebranych liści, ich suszenie oraz mielenie na pastę. Matcha stała się podstawą japońskiej ceremonii herbacianej, nazywanej Sado, opracowanej przez mnichów Zen w XV wieku i skoncentrowanej na harmonii, prostocie, ciszy i szacunku. W kulturze Japonii matcha zyskała wyjątkową pozycję, zarezerwowaną dla klasy wy>ższej, rodziny królewskiej i samurajów. Współcześnie jest znacznie bardziej dostępna i lubiana na całym świecie, cieszy się niemalejącą popularnością również w Polsce.

Matcha – jak parzyć?

Proszek matcha powinien być przechowywany w lodówce w szczelnym, pochłaniającym światło pojemniku, co zapewnia jego świeżść i chroni przed utlenieniem. Do przygotowania matchy używa się ceramicznej czarki nazywanej chawan, bambusowej trzepaczki chasen oraz miarki chashaku. Jeśli w proszku pojawią się grudki, można zastosować dodatkowo siteczko do ich rozbicia. Pierwszym krokiem jest rozgrzanie czarki chawan poprzez nalanie do niej gorącej wody. Po kilku minutach woda ta jest wylewana, a wnętrze czarki zostaje osuszone przy użyciu chakina lub specjalnej ściereczki. Następnie przy pomocy miarki chashaku odmierzana jest odpowiednia ilość matchy, zwykle jedna lub dwie miarki, które następnie wsypuje się do przygotowanej czarki. Proszek zalewa się gorącą, lecz nie wrzącą wodą, jej temperatura powinna wynosić około 70-80°C. Ilość wody zależy od pożądanej konsystencji napoju: od 40 ml dla gęstej herbaty (koicha) do około 85 ml dla rzadszej wersji (usucha). Dla wielu osób parzenie matchy staje się uspokajającym rytuałem.

Matcha – właściwości prozdrowotne

Matcha zawiera w swoim składzie różnorodne związki bioaktywne, w tym kofeinę, teaninę, witaminę A, witaminę C, witaminę E i minerały (żelazo, potas, wapń). Działanie kofeiny i teaniny poprawia funkcje poznawcze, zwiększa koncentrację i redukuje zmęczenie psychiczne. Udowodniono, że to połączenie wspiera procesy uczenia się i pamięci, modulując aktywność układu dopaminergicznego. Dlatego matcha najczęściej pita jest z samego rana, na przykład do śniadania, aby dodać sobie energii i zwiększyć motywację do wykonywania nadchodzących obowiązków. Polifenole o silnym działaniu antyoksydacyjnym stanowią aż 30% wszystkich składników. Te związki biologicznie aktywne wykazują silne działanie przeciwutleniające, neutralizując wolne rodniki i zmniejszając stres oksydacyjny. Najbardziej aktywnym biologicznie składnikiem jest EGCG, który wykazuje także właściwości przeciwzapalne i przeciwwirusowe.

Spirulina z certyfikatem – badanie zlecone przez BIOALGI Sp. z o.o. niezależnemu, akredytowanemu laboratorium badawczemu i przeprowadzone przez J.S. Hamilton Poland Sp. z o.o. Certyfikat Spiruliny bioalgi do wglądu tutaj: Spirulina – badanie (certyfikat).

Głównie ze względu na silne działanie antyoksydacyjne, spożywanie zielonej herbaty, w tym matchy, przyczynia się do obniżenia ryzyka rozwoju chorób cywilizacyjnych, w tym chorób sercowo-naczyniowych i niektórych nowotworów. Badania epidemiologiczne wskazują, że regularne spożycie katechin może zmniejszać ryzyko miażdżycy oraz poprawiać profil lipidowy poprzez obniżenie poziomu LDL i zwiększenie stężenia HDL. Dodatkowo matcha korzystnie wpływa na metabolizm lipidów i glukozy. Istnieją przesłanki wskazujące, że w pewnym stopniu może działać przeciwnowotworowo. Wymaga to jednak dalszych badań.

Spirulina + Chlorella – naturalne oczyszczanie organizmu
Chlorella w bardzo dokładny sposób oczyszcza organizm, pomaga w likwidacji zaparć, wspiera budowanie naturalnej odporności, wspomaga odmładzanie organizmu, przyspiesza regenerację uszkodzonych tkanek, poprawia kondycję organizmu, dodaje sił witalnych, …
Zobacz tutaj ...

Chlorella w tabletkach z rozerwaną ścianą komórkową
Chlorella posiada właściwości przeciwbakteryjne, przeciwwirusowe i przeciwgrzybiczne nie wpływając przy tym na florę fizjologiczną. Bardzo dokładnie usuwa toksyny z organizmu …
Zobacz tutaj ...

Chlorella i młody jęczmień – oczyszczanie i odchudzanie
Chlorella i młody jęczmień w postaci sproszkowanego soku to w 100% naturalne produkty wysokiej jakości premium. W połączeniu uzupełniają składniki odżywcze i wspomagają oczyszczanie organizmu z zalegających toksyn …
Zobacz tutaj ...

Bibliografia

1. Gil J., Godos E., Yerba mate i matcha – ziołowe napary jako trendy  w zdrowym stylu życia:  badania naukowe, tradycje  kulturowe i praktyki kulinarne, Medycyna Nowożytna, 31/2025.
2. Borkowski M., Piszcz P., Głód K., Właściwości antyoksydacyjne herbaty matcha, 2021.