Mak – właściwości i zastosowanie

Mak - właściwości i zastosowanieMak i jego właściwości znane były już w czasach starożytnych. To właśnie wtedy odkryto, że posiada on nie tylko właściwości lecznicze. Dziś wiemy, że wykazuje także doskonałe walory smakowe oraz właściwości pielęgnacyjne. Poznajmy bliżej działanie i zastosowanie maku.

Oprócz właściwości leczniczych, mak uznawany jest także za roślinę ozdobną. Głównie kojarzony jest z potrawami świątecznymi. Jednak mimo to powinniśmy spożywać go przez cały rok (w umiarkowanych ilościach).

Mak – odmiany

Obecnie występuje wiele odmian maku. Ten, który wykorzystujemy w kuchni to mak niebieski lub też nieco mniej znany biały. Oprócz nich wyróżnia się około 100 innych gatunków. Za wyjątkiem niebieskiego, najpopularniejszym jest mak polny lub tzw. lekarski, który od wielu lat wykorzystywany był w medycynie ludowej. Stosowany był jako lek na kaszel, biegunkę oraz lek wspomagający zasypianie. Jego właściwości wykorzystano również w przemyśle kosmetycznym w produkcji płynów do higieny intymnej.

Mak – właściwości

Mak to źródło wielu składników odżywczych. W jego składzie znaleźć możemy między innymi witaminy z grupy B, w tym kwas foliowywitaminę A, E i C. Znajdują się w nim również związki mineralne takie jak magnez, cynk, fosfor, potas, mangan czy selen. Zawiera także cenny dla nas błonnik pokarmowy oraz nienasycone kwasy tłuszczowe z grupy omega-6.

Poprzez tak szeroki skład wykazuje wiele cennych właściwości:

  • obniża poziom złego cholesterolu dzięki zawartości kwasów omega-6
  • zapobiega zaparciom i reguluje pracę jelit poprzez obecność w składzie błonnika pokarmowego, chroni tym samym organizm przed rozwojem nowotworów dolnego odcinka przewodu pokarmowego
  • witaminy z grupy B, witamina A i E wpływają mocno na stan naszych włosów, skóry i paznokci
  • Z kolei witamina C wzmacnia ogólną odporność organizmu, a także korzystnie oddziałuje na nasze naczynia krwionośne – wzmacnia je i uszczelnia ściany zapobiegając ich pękaniu
  • witamina B9 (kwas foliowy) zawarta w maku chroni płód kobiety przed wadami rozwojowymi

Mak – zastosowanie

Mak w medycynie naturalnej

  • obniża cholesterol
  • wzmacnia odporność organizmu
  • uszczelnia i wzmacnia naczynia krwionośne
  • reguluje procesy trawienne i zapobiega zaparciom

Mak w pielęgnacji

Ze względu na to, że zawiera duże ilości tłuszczu, tłoczy się z niego olej makowy. Jest on bardzo wartościowy, ponieważ zawiera w swoim składzie kwasy omega-6 i aż 70% cennego kwasy linolowego. Można więc używać olej makowy jako naturalny kosmetyk bezpośrednio na skórę, który spełnia funkcje natłuszczające oraz łagodzące stany zapalne. Olej makowy będzie również spełniał rolę kosmetyku pielęgnującego i regenerującego zniszczone włosy.

Mak w kuchni

Wykorzystywany jest przede wszystkim w cukiernictwie do produkcji ciast, słodkich bułek, chleba czy rogalików. Może stanowić farsz do deserów oraz posypkę używaną do różnego rodzaju pieczywa. Jest również “obowiązkowym” składnikiem niektórych potraw świątecznych takich jak np. kutia.

Mak prawie jak narkotyk

Mak niebieski, który głównie wykorzystywany jest w kuchni cechuje się bardzo niską zawartością alkaloidów, które posiadają działanie lekko narkotyczne. Gatunek maku, który charakteryzuje silnym oddziaływaniem na nasz układ nerwowy to mak lekarski lub tzw. polny. Jego sok pozyskiwany z makówki czy opium stanowi główny składnik leków takich jak morfina, kodeina oraz papaweryna.

  • Morfina – to jeden z najstarszych leków uśmierzających ból i uspokajających. Stosowany jest w ciężkich przypadkach chorób np. nowotworowych. Morfina wykazuje działanie blokujące właściwe działanie układu pokarmowego co osłabia pracę mięśni gładkich.
  • Kodeina – to lek uspokajający, łagodzący ból oraz hamujący odruch kaszlu.
  • Papaweryna – hamuje skurcz mięśni gładkich układu pokarmowego. Z tego też względu stosowana jest podczas kolki jelitowej czy w stanach skurczu mięśni gładkich jelit.

Czy można spożywać mak kiedy jest się w ciąży?

We wszechobecnych wyrobach piekarniczych znajduje się niewielka ilość maku, która nie powinna zaszkodzić dziecku. Jednak kobietom w ciąży nie zaleca się spożywania go w większych ilościach np. w ciastach, ponieważ jest ciężkostrawny.

Mak – co jeszcze należy o nim wiedzieć?

  • Należy koniecznie wiedzieć, że mak może wchodzić w reakcje z niektórymi lekami. Dlatego też jeśli zostaniemy poddani terapii lekami na długi czas, warto skonsultować z lekarzem ich przyjmowanie z jednoczesnym spożywaniem maku.
  • Jest ciężkostrawny, ponieważ zawiera dużą ilość tłuszczów.
  • Maku nie podaje się dzieciom, które nie skończyły drugiego roku życia. Na ilość spożywanego maku również powinny uważać kobiety ciężarne.
3 komentarzy:
  1. Sylwia
    Sylwia says:

    Pamiętam czasy gdy na wielu polach grzechotały bogate w nasienie makówki. Dzieciństwo 🙂 Dziś z makiem mam do czynienia tylko w święta, gdy zajadam się pysznym makowcem mojej mamy 😉

    Odpowiedz
  2. Michał W.
    Michał W. says:

    Nie miałem pojęcia, że mak jest tak bogatym źródłem mikroskładników. Na pewno opowiem znajomym o jego dobroczynnych właściwościach.

    Odpowiedz

Dodaj komentarz

Chcesz się przyłączyć do dyskusji?
Nie wahaj się!

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *