Nadciśnienie tętniczeNadciśnienie tętnicze to najpowszechniej występująca choroba układu krążenia zaliczana jednocześnie do chorób cywilizacyjnych. Nieleczona może prowadzić do zawału, udaru mózgu czy niewydolności krążenia.

Podział

W medycynie wyróżnia się 2 rodzaje nadciśnienia, w zależności od przyczyny:

  • pierwotne – występuje najczęściej. Jego etiologia nie jest do końca poznana, jednak wyszczególniono wiele czynników ryzyka wpływających na jego rozwój;
  • wtórne – spowodowane chorobami.

Przyczyny

Nadciśnienie pierwotne najczęściej rozwija się w efekcie niezdrowego trybu życia. Zwykle jest to połączenie wielu czynników, do których należą:

  • czynniki genetyczne;
  • wpływ środowiska i tryb życia;
  • stres;
  • podeszły wiek;
  • czynniki psychiczne i emocjonalne;
  • labilność czynnościowa układu współczulnego.

Biorąc pod uwagę tryb życia należy wspomnieć, że do rozwoju nadciśnienia znacznie przyczynia się brak aktywności fizycznej i zła dieta. Pokarmy bogate w nasycone tłuszcze pochodzenia zwierzęcego czy cukry proste przyczyniają się do nadwagi i otyłości, co stanowi czynnik ryzyka większości chorób sercowo-naczyniowych, w tym także nadciśnienia. Z kolei aktywność fizyczna zwiększa objętość wyrzutową serca, elastyczność naczyń krwionośnych i wzmacnia pompę mięśniową, co wpływa m.in. na normalizację ciśnienia.

Nadciśnienie wtórne najczęściej wywołane jest chorobami nerek lub nadczynnością tarczycy. Może wiązać się także ze zwężeniem tętnicy nerkowej. Do wystąpienia nadciśnienia tętniczego przyczynia się również przewlekłe stosowanie niektórych leków.

Jeśli chodzi o podeszły wiek, nadciśnienie rozwija się w efekcie starzenia się organizmu. Obejmuje ono zwiększenie sztywności tętnic i pogorszeniem funkcji śródbłonka. U osób w tej grupie wiekowej dochodzi także do wzrostu oporu obwodowego. Zmianom tym często towarzyszą choroby współistniejące i stosowanie leków.

Kiedy występuje nadciśnienie tętnicze?

Uznaje się, że prawidłowe ciśnienie krwi wynosi 120/80 mm Hg, przy czym pierwsza liczba odnosi się do ciśnienia skurczowego, natomiast druga do rozkurczowego. Poniżej przedstawiono zakresy ciśnienia zgodnie z obowiązującą klasyfikacją.

  • <120/<80 mm Hg – ciśnienie optymalne;
  • 120-129/80-84 mm Hg – ciśnienie prawidłowe;
  • 130-139/85-89 – ciśnienie wysokie prawidłowe;
  • 140-159/90-99 – nadciśnienie I stopnia;
  • 160-179/100-109 – nadciśnienie II stopnia;
  • >180/>110 – nadciśnienie III stopnia.

Wyróżniono również izolowane nadciśnienie skurczowe, które jest dominującym typem dolegliwości u osób w podeszłym wieku.

Pomiar ciśnienia tętniczego krwi powinien następować przez dłuższy okres czasu w regularnych odstępach czasowych (np. każdego dnia rano i wieczorem). Osoba badana powinna znajdować się w stanie spoczynku, co oznacza, że nie może tuż przed badaniem wykonywać aktywności fizycznej.

Jak leczyć nadciśnienie tętnicze?

Podstawą leczenia nadciśnienia jest zawsze postępowanie niefarmakologiczne obejmujące zmianę stylu życia. Przede wszystkim należy zrezygnować z używek (palenie papierosów, spożywanie alkoholu) oraz z picia napojów kofeinowych. Ważna jest dieta, która powinna obfitować w owoce, warzywa i wodę, zamiast soli, tłuszczów trans i cukrów prostych. Co się z tym wiąże, należy dążyć do normalizacji masy ciała, ponieważ nadwaga wpływa na zwiększenie ciśnienia.

Kolejnym krokiem jest regularna aktywność fizyczna. Współcześnie ludzie większość czasu spędzają w pozycji siedzącej – w domu, szkole i pracy. Dobrym pomysłem jest odnalezienie aktywności, która sprawi radość, a także będzie zgodna z zainteresowaniami. Może to być pływanie, spacerowanie, nordic walking, taniec czy jazda na rowerze. Wykazano, że systematyczne ćwiczenia mogą obniżyć ciśnienie nawet o 9 mm Hg. Osobom z nadciśnieniem zaleca się treningi aerobowe, raz dziennie przez około 40 minut.

Leczeniem uzupełniającym jest farmakoterapia. Rozpoczyna się ją od stosowania wyłącznie jednego leku, a w razie braku zmian dodaje się drugi lub zwiększa dawkę. W przypadku nadciśnienia wtórnego w pierwszej kolejności należy podjąć się leczenia przyczynowego.

Bibliografia

  1. Baszczuk A., Kopczyński Z., Musialik K., Rozpowszechnienie nadciśnienia tętniczego na świecie i w Polsce, Forum Zaburzeń Metabolicznych, 4/2014.
  2. Grabańska K., Bogdański P., Miejsce leczenia niefarmakologicznego w prewencji i terapii nadciśnienia tętniczego, Forum Zaburzeń Metabolicznych, 2/2010.
  3. Wojciechowska M., Izdebska E., Profilaktyka nadciśnienia tętniczego, Medycyna Ogólna i Nauki o Zdrowiu, 4/2014.
  4. Wąsowski M., Marcinowska-Suchowierska E., Nadciśnienie tętnicze – odrębności diagnostyczne i terapeutyczne w wieku podeszłym, Postępy Nauk Medycznych, 5/2011.
  5. Grodzicki T., Gryglewska B., Tomasik T., Windak A., Zasady Postępowania w Nadciśnieniu Tętniczym w wieku podeszłym, Gerontologia Polska, 4/2012.
Spirulina Febico - naturalne witaminy i minerały na wyciągnięcie ręki
Spirulina Febico - wysokiej jakości alga, której skład to 100% czysta Spirulina. Każdy etap, od hodowli, poprzez produkcję, do otrzymania pełnowartościowego produktu, jest poddawany szczegółowej kontroli. Pozwala to uzyskać najwyższej jakości Spirulinę
Zobacz tutaj ...
Spirulina - witaminy i minerały (100% naturalne)
Spirulina posiada w pełni naturalne witaminy i minerały o wysokim stężeniu. W jej skład wchodzą m.in.: biotyna, beta-karoten, kwas foliowy, tiamina, niacyna, witamina D, E i inne witaminy oraz białko i błonnik. To też źródło cynku, magnezu, wapnia, żelaza
Zobacz tutaj ...