Angina bakteryjna

Aktualizacja: 1 listopada 2026

Angina bakteryjna to ostre zapalenie gardła i migdałków podniebiennych wywołane przez bakterie. Najczęstszą przyczyną jest paciorkowiec grupy A (Streptococcus pyogenes), dlatego mówi się również o anginie paciorkowcowej, obie nazwy odnoszą się jednak często do tej samej jednostki chorobowej. Leczenie opiera się na starannie dobranych antybiotykach. Choroba zwykle rozpoczyna się nagle, a jej charakterystycznymi objawami są wysoka gorączka, silny ból gardła, trudności w przełykaniu oraz powiększenie migdałków podniebiennych, często pokrytych nalotem.

Przyczyny anginy bakteryjnej

Zdecydowaną większość (nawet 85%) ostrych zapaleń gardła i migdałków podniebiennych, podobnie jak pozostałych zapaleń górnych dróg oddechowych, wywołują wirusy, m.in.:

• rinowirusy;
• wirusy RS;
• wirusy grypy;
• wirus paragrypy;
• metapneumowirusy;
• enterowirusy;
• adenowirusy.

Jednak zdarza się, że infekcję wywołują bakterie, głównie paciorkowce grupy A. Wówczas mówi się o anginie bakteryjnej. Ten paciorkowiec ropotwórczy może bytować na błonach śluzowych górnych dróg oddechowych u nosicieli, nie powodując objawów. Zakażenie następuje drogą kropelkową przez kontakt lub zakażone przedmioty. Zagrożeniem jest więc całowanie się z osobą chorą, korzystanie z jednej butelki lub sztućców, dotykanie przedmiotów, na które wcześniej taka osoba kichała lub kaszlała.

Osoba chora pozostaje zakaźna dla otoczenia mniej więcej przez 24 godziny od rozpoczęcia skutecznej antybiotykoterapii. Do tego momentu należy zachować ostrożność w kontaktach osobistych i wysoką higienę.

Zobacz również: Domowe sposoby na ból gardła.

Angina bakteryjna – objawy

Charakterystyczne objawy anginy bakteryjnej można przedstawić następująco:

• nagły początek;
• brak mocno nasilonego kaszlu i kataru oraz bólu mięśniowego (są typowe dla anginy wirusowej);
• gorączka, nierzadko wysoka (przy infekcjach wirusowych jest ona niższa lub nie występuje);
• silny ból gardła i problemy z przełykaniem śliny (objaw nie jest tak mocno wyrażony przy infekcji wirusowej lub nawet nie występuje);
• naloty włóknikowe na migdałkach (przy infekcji wirusowej nie występują);
• powiększone węzły chłonne szyi (przy infekcji wirusowej nie występują).

Przede wszystkim należy więc znaleźć przyczynę dolegliwości, ponieważ całkowicie zmienia to podejście terapeutyczne. Antybiotyki nie są skuteczne wobec wirusów, a ich stosowanie w takich przypadkach prowadzi do poważnych konsekwencji zdrowotnych.

Angina bakteryjna – diagnostyka

Po wywiadzie zdrowotnym i ocenie wyglądu migdałków oraz gardła, lekarz powinien osłuchać klatkę piersiową i plecy stetoskopem, by ocenić zaangażowanie oskrzeli i płuc w proces chorobowy. Jednak to posiew wymazu z gardła nadal pozostaje złotym standardem diagnostycznym zapalenia gardła i migdałków podniebiennych. Prawidłowo wykonany charakteryzuje się czułością powyżej 90%. Umożliwia też dobranie antybiotyku do konkretnego szczepu bakterii.

Zobacz również: Naturalne sposoby na obkurczenie migdałów.

Angina bakteryjna – leczenie

Cechą charakterystyczną paciorkowców grupy A jest pełna wrażliwość na penicylinę. Oznacza to, że najlepszym leczeniem dla anginy bakteryjnej często jest właśnie penicylina. Podanie antybiotyku skraca czas trwania gorączki i bólu gardła, zmniejsza też ryzyko powikłań w postaci zapaleń ucha i zapaleń zatok czy gorączki reumatycznej. Skraca wreszcie okres zakaźności i redukuje nosicielstwo. Skuteczne leczenie anginy bakteryjnej dotyczy leczenia trwającego 10 dni. Skrócenie czasu trwania leczenia zwiększa ryzyko nawrotu oraz powikłań.

W warunkach domowych można natomiast zadbać o metody wspierające odporność organizmu, poprawiające samopoczucie i objawowo łagodzące dolegliwości. Mowa między innymi o komfortowym śnie (wtedy organizm najszybciej i najskuteczniej się regeneruje), piciu dużej ilości płynów, zdrowej i zbilansowanej diecie, suplementacji, inhalacjach, piciu naparów ziołowych (np. z rumianku lub szałwii). Sięga się też po apteczne tabletki na ból gardła.

Spirulina + Cynk 100% naturalny
Spirulina z naturalnie pozyskanym i związanym cynkiem. Wspiera odporność, funkcje hormonalne i rozrodcze, pomaga zmniejszyć zmęczenie oraz uzupełnia niedobory cynku i innych ważnych składników odżywczych.
Zobacz tutaj ...

Bibliografia

1. Wanke-Rytt M., Angina paciorkowcowa – jakie błędy najczęściej popełniamy?, Świat Medycyny i Farmacji, 40/2018.
2. Dziekiewicz M., Radzikowski A., Angina paciorkowcowa – zasady diagnostyki i leczenia, Pediatr Med Rodz 2016, 12 (2), p. 141-149.