KarczochyKarczochy to popularna roślina uprawiana głównie na terenach krajów śródziemnomorskich. Przez wielu uznawane są za najstarsze warzywa świata.

Jakie wartości odżywcze wykazują karczochy?

Pojedyncza główna karczocha zawiera około 12-19% suchej masy. 100 gram surowego warzywa zawiera średnio 3 g białka, 0,2 g tłuszczu i 11 g węglowodanów, przy czym znajduje się w tym 5,4 g błonnika. Karczochy należą do warzyw niskoenergetycznych, w związku z czym korzystnie wpływa na zrównoważony bilans między energią przyjmowaną z pożywieniem a wykorzystywaną przez organizm człowieka. 100 gram tego produktu dostarcza jedynie około 10 kcal.

Do najważniejszych związków znajdujących się w karczochach należą polifenole o wysokiej biodostępności. Zyskały one popularność ze względu na silne działanie antyoksydacyjne. Pozostałymi składnikami karczochów są:

Najbardziej wewnętrzna część główki karczocha jest bogatym źródłem tanin (odpowiedzialnych za smak) i antocyjanin (odpowiedzialnych za fioletowy kolor). Należy również wiedzieć, że w przemyśle zielarskim wykorzystuje się świeże lub suszone liście zbierane przed rozwojem kwiatów. Liście stanowią najbardziej cenioną część rośliny przez obecne w nich kwasy: fenolowe, kawowy i 1,5-dikawoilochinowy oraz garbniki.

Zastosowanie karczochów w gastronomii

Częścią jadalną karczochów są pąki kwiatowe zwane głowami. Spożywa się jednak wyłącznie ich wewnętrzną część, pomijając zewnętrzne i zgrubiałe liście stanowiące do 35% masy pąków. Na rynku najczęściej dostępne są surowe pąki zanurzone w oliwie z oliwek, które można spożywać na wiele sposobów. Świeże karczochy można gotować, grillować, a także piec. Smak karczochów opisuje się jako lekko cierpki i jednocześnie lekko gorzki z orzechową nutą. Najbardziej cenioną i delikatną częścią główki karczocha jest jego serce, czyli część wewnętrzna.

Jakie właściwości wykazują karczochy?

Dzięki bogatemu składowi karczochy przynoszą człowiekowi wiele korzyści zdrowotnych. Przede wszystkim chronią i regenerują komórki wątroby, działają żółciotwórczo i żółciopędnie, a także obniżają poziom glukozy i cholesterolu we krwi. Dzięki temu regulują pracę układu wewnątrzwydzielniczego oraz wspierają układ sercowo-naczyniowy.

Karczochy wpływają również korzystnie na pracę układu pokarmowego, ponieważ zmniejszają objawy podrażnienia błon śluzowych żołądka i regulują przemianę materii. Ponadto posiadają substancje powodujące relaksację mięśni gładkich. Inulina obecna w warzywie znana jest jako prebiotyk, czyli substancja wspomagająca namnażanie się i rozwój bakterii probiotycznych zasiedlających jelita. Te z kolei wspomagają prawidłowe funkcjonowanie jelit i tym samym oddziałują korzystnie na cały ustrój. Badania wykazały, że regularne spożywanie karczochów w znacznym stopniu zmniejsza objawy dyspeptyczne.

Aktywność antyoksydacyjna sprawia, że omawiane rośliny w znacznym stopniu zmniejszają stres oksydacyjny i liczbę wolnych rodników tlenowych krążących po organizmie człowieka. Dzięki temu zmniejszają ryzyko rozwoju wielu chorób zaliczanych między innymi do grupy cywilizacyjnych i spowalniają proces starzenia się organizmu.

Do pozostałych właściwości składników aktywnych karczocha zaliczamy:

  • zmniejszanie obrzęków;
  • obniżanie gorączki;
  • działanie moczopędne;
  • stymulację układu odpornościowego;
  • działanie antybakteryjne.

Dodatkowo karczochy zalicza się do roślin zupełnie bezpiecznych, ponieważ zawierają wyłącznie korzystne składniki odżywcze i nie powodują alergii.

Bibliografia

  1. Michalak-Majewska M., Teterycz D., Karczoch zwyczajny – innowacyjny surowiec o szerokim zastosowaniu, Przemysł Spożywczy, 72/2018.
  2. Nurzyńska-Wierdak R., Sałata A., Stepaniuk R., Prozdrowotne właściwości karczocha zwyczajnego, Problemy Nauk Biologicznych, 4/2018.
  3. Teterycz D., Michalak-Majewska M., Karczoch zwyczajny (cynara scolymus) – innowacyjny surowiec o bogatych właściwościach leczniczych, Zeszyty Problemowe Postępów Nauk Rolniczych, 593/2018.
Spirulina Febico - naturalne witaminy i minerały na wyciągnięcie ręki
Spirulina Febico - wysokiej jakości alga, której skład to 100% czysta Spirulina. Każdy etap, od hodowli, poprzez produkcję, do otrzymania pełnowartościowego produktu, jest poddawany szczegółowej kontroli. Pozwala to uzyskać najwyższej jakości Spirulinę
Zobacz tutaj ...
Spirulina - witaminy i minerały (100% naturalne)
Spirulina posiada w pełni naturalne witaminy i minerały o wysokim stężeniu. W jej skład wchodzą m.in.: biotyna, beta-karoten, kwas foliowy, tiamina, niacyna, witamina D, E i inne witaminy oraz białko i błonnik. To też źródło cynku, magnezu, wapnia, żelaza
Zobacz tutaj ...