Nadmierna produkcja sebum

Aktualizacja: 2 marca 2026

Nadmierna produkcja sebum to stan, w którym gruczoły łojowe znajdujące się w skórze każdego człowieka wydzielają większe ilości łoju (sebum) niż w warunkach fizjologicznych. Głównym przejawem tego jest tzw. tłusta skóra, która praktycznie cały czas błyszczy się od obecności warstwy substancji tłuszczowej i tym samym ma tendencję do tworzenia się zaskórników i pryszczy. Wymaga wyjątkowego podejścia pielęgnacyjnego.

Nadmierna produkcja sebum – objawy

Charakterystyczne objawy nadmiernej produkcji sebum to:

• błyszczenie się skóry, nietrwałość makijażu, ponieważ „spływa” on wraz z potem i łojem;
• rozszerzone pory, najintensywniej widoczne na nosie i na policzkach. Mogą swoim wyglądem przypominać niewielkie dziurki;
• zaskórniki otwarte i zaskórniki zamknięte;
• częste wypryski, zmiany skórne, pryszcze, grudki, które mogą być podskórne, głęboko osadzone i bolesne. Wszystko przez to, że nadmiar sebum tworzy dobre środowisko do rozwoju bakterii;
• uczucie ciężkości skóry, może wydawać się tłusta, oblepiona, brudna;
• odwodnienie skóry – wbrew pozorom jest tu bardzo częste, ponieważ nadmierna produkcja sebum uszkadza barierę hydrolipidową.

Można stwierdzić wzmożone pojawianie się zmian trądzikowych w obszarze charakteryzującym się dużą liczbą gruczołów łojowych, m.in. w tzw. strefie T (okolica czoła, nosa i brody), w okolicy międzyłopatkowej oraz dekolcie, szczególnie kiedy klimat jest wilgotny i gorący. Co dość typowe przy nadmiernej produkcji sebum, skóra po umyciu jest świeża tylko przez krótki czas. Po około 1-3 godzinach ponownie zaczyna się błyszczeć.

Nadmierna produkcja sebum – przyczyny

Głównym czynnikiem zaburzającym wydzielanie sebum są wahania hormonalne. Problem ten obserwuje się zwłaszcza u osób w okresie dojrzewania, a także przy przewlekłych chorobach endokrynologicznych. W szczególności to androgeny (np. testosteron, dihydrotestosteron) pobudzają gruczoły łojowe do intensywnej pracy. Udowodniono, że pewne znaczenie mają również predyspozycje genetyczne. Jeśli ktoś w rodzinie ma tłustą skórę, duże pory lub trądzik, istnieje duża szansa, że odziedziczymy większą liczbę gruczołów łojowych, a co się z tym wiąże, będą to bardziej aktywne gruczoły.

Kolejną kwestią do poruszenia są błędne nawyki i niewłaściwa pielęgnacja skóry. Nadmierna produkcja sebum może być konsekwencją zbyt częstych peelingów, stosowania kosmetyków z alkoholem, zbyt mocnego drapania i pocierania skóry w trakcie pielęgnacji, a także wszelkich innych czynników, które uszkadzają barierę hydrolipidową. Także zbyt ciężkie i obciążające kremy oraz kosmetyki będą nasilać produkcję sebum. Dość charakterystycznym zjawiskiem jest to, że im bardziej przesuszamy skórę, tym więcej sebum produkuje, próbując się ratować. Dlatego też należy zadbać, by podczas pielęgnacji mocno skupiać się na nawodnieniu i nawilżeniu.

Czynnikami ryzyka zwiększającymi predyspozycje do nadmiernej produkcji sebum są ponadto:

• silny, chroniczny stres na co dzień;
• nieodpowiednia dieta (zwłaszcza bogata w nabiał, cukry proste i żywność przetworzoną);
• przebywanie w klimacie o wysokiej temperaturze i suchym powietrzu;
• ekspozycja na nadmierne promieniowanie słoneczne i zanieczyszczenia powietrza;
• niektóre choroby przewlekłe (zarówno dermatologiczne, jak i ogólnoustrojowe).

Nadmierna produkcja sebum – leczenie i domowe sposoby

W pielęgnacji skóry skłonnej do nadmiernej produkcji sebum unika się przede wszystkim kosmetyków komedogennych, czyli takich, które mają w składzie substancje zapychające pory. Takie składniki w połączeniu z łojem i obumarłymi komórkami warstwy rogowej naskórka przyczyniają się do powstawania zaskórników. Substancje komedogenne to najczęściej:

• chlorek potasu;
• ekstrakt z czerwonych wodorostów;
• olej kokosowy;
• masło kakaowe;
• olej kukurydziany;
• glikol propylenowy (Propylene Glycol);
• oleinian sorbitolu (Sorbitan Oleate);
• olej z awokado;
• olej migdałowy;
• parafina (nazwy w składach: Paraffinum Liquidum, Paraffin, Mineral Oil, Petrolatum);
• lanolina i jej pochodne (nazwy w składach: Acetylated Lanolin, Acetylated Lanolin Alcohol).

Bardzo dobrze sprawdzą się natomiast składniki takie jak:

• skwalan;
• olej jojoba;
• olej konopny;
• olej arganowy;
• olej z pestek malin;
• masło shea frakcjonowane;
• gliceryna;
• sorbitol;
• kwas hialuronowy;
• pantenol;
• żel aloesowy;
• betaina;
• niacynamid;
• kwas azelainowy.

Kremy powinny być raczej lekkie, dobrze rozprowadzające się. Jeśli chodzi o ochronę takiej skóry przed promieniowaniem UV, najbezpieczniejsze będą filtry mineralne (tlenek cynku, dwutlenek tytanu), a także lekkie filtry chemiczne w formie żelu lub fluidu. W codziennej pielęgnacji skóry nadmiernie produkującej sebum uwagę zwraca się przede wszystkim na jej oczyszczanie (rano i wieczorem, przy czym wieczorem najpierw wykonuje się demakijaż preparatem micelarnym, a następnie klasyczne mycie pianką lub żelem) i nawilżanie. Krem na noc różni się nieco od kremu na dzień, dlatego warto mieć obydwa w swojej kosmetyczce. Codzienna tonizacja nie jest obowiązkowa, ale może pomóc w regulacji sebum i nawilżeniu.

Uzupełniająco bardzo dobrze sprawdza się dieta o niskim indeksie glikemicznym, ograniczenie nabiału (u niektórych daje naprawdę spektakularne rezultaty), regularne nawodnienie organizmu (co najmniej 1,5 l wody dziennie), redukcja stresu (kortyzol nasila produkcję sebum). Warto też wykonać badania krwi, aby upewnić się, że problem nie ma związku z chorobami tarczycy, niedoborami pokarmowymi i innymi schorzeniami. Przy niedoborach pokarmowych szczególnie należy zwrócić uwagę na dietę i ewentualnie uzupełnić ją suplementacją. Jeśli jednak zmagamy się z chorobami przewlekłymi, należy je stabilizować zdrowym trybem życia i niekiedy farmakoterapią, zgodnie z zaleceniem lekarza.

Nadmierna produkcja sebum – suplementacja

W przypadku nadmiernej produkcji sebum warto spojrzeć na problem nie tylko od strony pielęgnacji zewnętrznej, ale również wsparcia organizmu od wewnątrz poprzez odpowiednio dobraną suplementację. Skóra jest narządem silnie zależnym od gospodarki hormonalnej, stanu zapalnego oraz dostępności składników odżywczych. Dlatego właściwie dobrane suplementy diety mogą pomóc w regulacji pracy gruczołów łojowych i poprawie ogólnej kondycji cery.

Jednym z najczęściej rekomendowanych składników jest cynk, który uczestniczy w regulacji aktywności gruczołów łojowych, wspiera gojenie zmian skórnych oraz wykazuje działanie przeciwzapalne. Szczególnie korzystne efekty obserwuje się przy jego połączeniu ze Spiruliną (zobacz: Spirulina + Cynk) – algą bogatą w aminokwasy, antyoksydanty oraz mikroelementy wspierające detoksykację organizmu i równowagę metaboliczną. Taka kombinacja sprzyja ograniczeniu nadmiernego przetłuszczania się skóry oraz zmniejszeniu tendencji do powstawania niedoskonałości.

Istotną rolę odgrywa także kwas hialuronowy, który (mimo że kojarzony głównie z nawilżaniem) pośrednio pomaga regulować wydzielanie sebum. Skóra dobrze nawodniona rzadziej kompensacyjnie zwiększa produkcję łoju, co często obserwuje się u osób z cerą tłustą, ale jednocześnie odwodnioną. Uzupełnieniem jego działania jest kolagen, wspierający integralność bariery skórnej, regenerację oraz prawidłową strukturę skóry.

Warto również zwrócić uwagę na olej z czarnuszki siewnej, który zawiera tymochinon oraz cenne kwasy tłuszczowe o działaniu przeciwzapalnym i immunomodulującym. Regularna suplementacja wspiera redukcję stanów zapalnych skóry, łagodzi objawy trądzikowe oraz pomaga w normalizacji pracy gruczołów łojowych.

Dodatkowo korzystne działanie wykazują kwasy Omega 3, witamina A, witaminy z grupy B (szczególnie witamina B6) oraz antyoksydanty wspierające równowagę oksydacyjną organizmu. Należy jednak pamiętać, że suplementacja powinna stanowić element szerszego podejścia obejmującego dietę o niskim indeksie glikemicznym, redukcję przewlekłego stresu oraz prawidłową pielęgnację skóry.

Spirulina + Cynk 100% naturalny
Spirulina z naturalnym, organicznie związanym cynkiem wspiera odporność, funkcje hormonalne i rozrodcze, pomaga zmniejszyć zmęczenie oraz uzupełnia niedobory cynku i innych ważnych składników odżywczych.
Zobacz tutaj ...

Bibliografia

1. Ranosz K., Malara B., Opinie klientów gabinetów kosmetologicznych dotyczące wpływu noszenia maseczek ochronnych na kondycję skóry, Aesthetic Cosmetology and Medicine, 5 / 2021 / vol. 10.
2. Czaplicka A., Walecka I., Skin microbiota balance in acne treatment – the role of topical preparations and new therapeutic strategies, Lekarz POZ, 4/2025.